سيد محمد حسن بني هاشمي خميني
203
توضيح المسائل مراجع ( فارسي )
گلپايگانى ، صافى : مسأله خريد و فروش دواهايى كه متنجّس است و از اعيان نجسه مثل شراب و مردار نيست براى فايدهاى كه حرام نباشد جايز است و اگر از عين نجس مثل مردار باشد ( صافى : اگر از مثل مردار و شراب باشد ، در صورتى كه در دوا مستهلك نباشد ) خريد و فروش آن حرام است ، ولى اگر پول را در مقابل ظرف آن يا در مقابل زحمت دوا فروش بدهند اشكال ندارد . خوئى ، تبريزى ، فاضل : مسأله خريد و فروش دواهاى نجس خوردنى اگر چه جايز است ، ولى بايد نجاستش را به مشترى بگويند ( خوئى ، تبريزى : و همچنين است اگر خوردنى نباشد ولى در معرض اين باشد كه خوراك يا بدن مشترى آلوده به نجاست شود ) . سيستانى : مسأله خريد و فروش داروهاى نجس خوردنى و غير خوردنى اگر چه جايز است ولى بايد نجاستش را در صورتى كه در مسألهء پيش گفته شد به مشترى بگويند . بهجت : مسأله خريد و فروش دارويى كه موقع درست كردن با شراب مخلوط كرده باشند ، در صورتى كه شخص مريض چارهاى بجز استفاده از آن دارو را ندارد ، بنا بر جواز استشفا به حرام ، بعيد نيست جايز باشد . نورى : مسأله بايد دوائى را كه مثل شراب ، عين آن نجس است معامله نكنند ولى معامله دوائى كه عينش نجس نيست اگر به آن احتياج داشته باشند اشكال ندارد و در دارويى كه از عين نجس ساخته شده است اگر پول را در مقابل ظرفآن يا در مقابل زحمتى كه دوا فروش متحمل آن شده است بدهند ، اشكال ندارد . زنجانى : مسأله معامله دواهايى كه در آن عين نجس به كار رفته ، بنا بر مشهور باطل است ، ولى اگر متنجّس باشد ، چنانچه منافع غالبى آن حرام نباشد و آن را به شرط مصرف كردن در كار حرام معامله نكنند ، معامله صحيح و جايز است مگر اين كه معامله سبب گردد كه مشترى آن را در كار حرام صرف كند كه معامله حرام ولى صحيح است . مسأله 2059 خريد و فروش روغن و دواهاى روان و عطرهايى كه از ممالك غير اسلامى مىآورند ( 1 ) اگر نجس بودن آنها معلوم نباشد اشكال ندارد ، ولى روغنى ( 2 ) را كه از حيوان بعد از جان دادن آن مىگيرند ، چنانچه در شهر كفار از دست كافر بگيرند و از حيوانى باشد كه اگر رگ آن را ببرند خون از آن جستن مىكند ( 3 ) نجس است و معاملهء آن باطل مىباشد ( 4 ) بلكه اگر در شهر مسلمانان هم از دست كافر بگيرند ( 5 ) معاملهء آن باطل است مگر آن كه بدانند كه آن كافر از مسلمان خريده است . ) * ( 1 ) بهجت : خريد و فروش روغن ، دارو و عطرهايىكه از كشورهاى غير اسلامى مىآورند . . ( 2 ) بهجت : دارو يا روغنى . . ( 3 ) فاضل : در صورتى كه احتمال آن برود كه از حيوانى است كه به دستور شرع كشته شده اگر چه پاك ، و خريد و فروش آن جايز است ولى خوردنش حرام است . ( 4 ) گلپايگانى ، صافى : بقيّه مسأله ذكر نشده . ( 5 ) نورى : اگر در شهر مسلمانان هم معلوم باشد كه از بلاد كفر آورده شده است بگيرند . . خوئى ، تبريزى ، سيستانى : مسأله خريد و فروش روغنهايى كه از ممالك غير اسلامى مىآورند